
आदिवासी समाजाचे क्रांतिकारी स्वातंत्र्यवीर, ‘धरती आबा’ बिरसा मुंडा यांच्या पुण्यतिथीनिमित्त श्री दत्तकृपा शैक्षणिक व कृषी ग्रामविकास प्रतिष्ठान संचलित शिक्षणशास्त्र महाविद्यालय, घारगाव येथे विविध उपक्रमांनी सजलेला भव्य कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला. महाविद्यालयाच्या परिसरात विद्यार्थ्यांचा, शिक्षकांचा आणि मान्यवरांचा उत्स्फूर्त सहभाग दिसून आला. आदिवासी समाजाच्या हक्कांसाठी निर्भीड लढा देणाऱ्या बिरसा मुंडा यांच्या कार्याची आठवण करून देत कार्यक्रमाची सुरुवात करण्यात आली.कार्यक्रमासश्री दत्तकृपा शैक्षणिक संकुलाच्या सचिव सौ. अर्चनाताई पानसरे प्रमुख मान्यवर म्हणून उपस्थित होत्या. त्यांनी आपल्या मार्गदर्शनातून विद्यार्थ्यांना बिरसा मुंडा यांच्या कार्याचा सामाजिक अर्थ सांगितला. “बिरसा मुंडा हे शोषित समाजाचे नेतृत्व करणारे, अन्यायाविरुद्ध आवाज उठविणारे आणि जनतेत जागरूकता निर्माण करणारे प्रेरणादायी व्यक्तिमत्त्व होते. त्यांचे विचार आजही तरुण पिढीसाठी पथदर्शक आहेत,” असे त्यांनी सांगितले.
कार्यक्रमाचे अध्यक्षस्थान महाविद्यालयाचे प्राचार्य डॉ. मच्छिंद्र गोंटे यांनी भूषविले. आपल्या अध्यक्षीय भाषणात त्यांनी बिरसा मुंडा यांच्या अल्पायुष्यातील थोर कार्याचा आढावा घेतला. त्यांनी सांगितले की, “फक्त पंचवीस वर्षांच्या आयुष्यात त्यांनी आदिवासी समाजाला एकसंघ करून ब्रिटिश राजवटीवर इतका मोठा उठाव निर्माण केला की त्यांच्या संघर्षाची नोंद इतिहासात विशेषत्वाने घेतली गेली आहे. त्यांच्या कार्यातून स्वाभिमान, नेतृत्व आणि सामाजिक न्यायाची प्रेरणा मिळते.” विद्यार्थ्यांनी या मूल्यांचे आत्मसात करून जबाबदार नागरिक होणे हीच बिरसा मुंडा यांना खरी श्रद्धांजली ठरेल, असे त्यांनी सांगितले.
यावेळी प्रमुख पाहुणे म्हणून साईकृपा फार्मसी महाविद्यालयाचे प्राध्यापक विशाल कोपनर उपस्थित होते. त्यांनी बिरसा मुंडा यांच्या जीवनप्रवासाविषयी सविस्तर माहिती देत विद्यार्थ्यांना प्रेरणादायी मार्गदर्शन केले. “बिरसा मुंडा यांनी जल-जंगल-जमिनीच्या हक्कांसाठी केलेला लढा हा भारतातील आदिवासी हक्क चळवळीचा आधारस्तंभ आहे,” असे मत त्यांनी व्यक्त केले. त्यांनी ‘उलगुलान’ चळवळीचा इतिहास, आदिवासी समाजाशी एकरूप होऊन केलेले नेतृत्व आणि त्यांची लोकआस्था यावर प्रकाश टाकला.या कार्यक्रमात महाविद्यालयातील प्राध्यापक वर्गाने मोठ्या संख्येने उपस्थिती लावली. प्रा. राठोड, प्राध्यापिका गायकवाड, प्राध्यापिका राजश्री शिंदे, प्रा. अवघडे वैशाली, प्रा. कर्णे, प्रा. आहेर गोरक्ष, प्रा. निखिल गावडे आदी प्राध्यापकांनी कार्यक्रमाचे यशस्वी आयोजन आणि नियोजनात सहकार्य केले. सर्व शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांना इतिहास, समाजव्यवस्था आणि राष्ट्रीय एकात्मतेविषयी जागरूक करणारे विचार मांडले.
कार्यक्रमाचे प्रस्ताविक प्रा. तुषार कोळेकर यांनी केले. त्यांनी बिरसा मुंडा यांच्या संघर्षाचे ऐतिहासिक महत्त्व सांगून कार्यक्रमाची भूमिका मांडली. त्यांच्या प्रस्ताविकातून आदिवासी स्वातंत्र्यलढ्याची पार्श्वभूमी आणि समाजातील बदलासाठी बिरसा मुंडा यांच्या कार्याची आवश्यकता स्पष्ट झाली.सूत्रसंचालन प्रा. सत्यम गोरे आणि प्रा. स्वप्नील शिंदे यांनी अत्यंत प्रभावी आणि संयत पद्धतीने केले. त्यांच्या मनमोहक सूत्रसंचालनामुळे संपूर्ण कार्यक्रमात शिस्तबद्धता आणि उत्साहाची वातावरणनिर्मिती झाली.
एम.एड. व बी.एड.च्या विद्यार्थ्यांनीही कार्यक्रमात सहभाग घेत मनोगत व्यक्त केले. विविध विद्यार्थ्यांनी बिरसा मुंडा यांच्या जीवनातील प्रेरणादायी प्रसंग, त्यांचे नेतृत्वगुण आणि समाजासाठी केलेल्या कार्याची आजच्या पिढीसाठी असलेली गरज सांगितली. विद्यार्थ्यांनी आदिवासी समाजाच्या संघर्षातून मिळणाऱ्या शिकवणीनुसार सामाजिक बदलासाठी कार्य करण्याचा संकल्प व्यक्त केला.कार्यक्रमाच्या शेवटी प्राचार्य डॉ. गोंटे यांनी सर्व मान्यवर, प्राध्यापकवर्ग, विद्यार्थ्यांचे आणि आयोजन समितीचे आभार मानले. “बिरसा मुंडा यांचे जीवन हे समाजासाठी समर्पण, धैर्य आणि परिवर्तनाची ओढ यांचे प्रतीक आहे. विद्यार्थ्यांनी त्यांच्या विचारांचा आदर्श ठेवून समाजहितासाठी कार्य करावे,” असे त्यांनी सांगितले.उत्साह, प्रेरणा आणि शैक्षणिक वातावरणात हा कार्यक्रम अत्यंत यशस्वीपणे पार पडला.






